İnsan Kaynakları Sadece İşe Alım ve İşten Çıkarma mıdır?

iksadece isealım değildir

Son yıllarda insan kaynakları ile ilgili duyduğum bazı hikayeler beni oldukça endişelendirmektedir.

Tanıdığım bildiğim bir çok eğitmen, insan kaynakları danışmanları ve bu konuya gönül vermiş insanlar, insan kaynaklarında çalışanları geliştirmek, konularında daha uzman bireyler olarak, sektörde yer almalarını sağlamak için bir çok faaliyetler, etkinlikler yapıyorlar.

Fakat daha yolun başında olan arkadaşlarımız bu konularda zaman zaman eksik bilgilendiriliyor maalesef. Yine böyle yolun başında olan bir arkadaşımdan duyduklarım beni oldukça endişelendirdi.

Bu arkadaşımız çok iyi bilinen üniversitelerimizden birinin yüksek lisans programına katılıyor ve kendisi ile birlikte bir kaç arkadaşı danışman hocalarına “seçmeli olan iş hukuku dersini alalım mı hocam” diye soruyor. Hocanın verdiği “sizin için gerekli değil” cevabı beni çok şaşırttı doğrusu…

İyi bir insan kaynakları uzmanı çok iyi bilir ki, iş kanununu bilmeden, adım atmak mümkün değildir. En küçüğünden en büyüğüne girdiğiniz bir kurumda uygulamak istediğiniz, adına ister kural ister politika isterse süreç deyin, ne derseniz deyin, tüm bu kuralların da uymak zorunda olduğu asgari limitlerini belirleyen bir iş kanunu gerçeği vardır.

Patronunuz gelip de size, “bu adamın kaşını gözünü beğenmedim, işten çıkarın” dediğinde, eğer siz o kişiyi işten çıkarırsanız, iş kanununun en detaylı halini uygulamalı olarak kaybettiğiniz mahkeme sürecinde öğreneceksiniz.

Elbette bir insan kaynakları uzmanının sadece iş kanununu bilmesi de yeterli değildir. Eğer, yeni nesil deyimi ile HR’cı olacaksanız, insan kaynaklarının her bir sürecinden haberdar olmalı ve en az bir kaç tanesinin de uzmanı olmalısınız.

Bir insan kaynakları çalışanı mutlaka, iş analizleri, iş tanımları yapmayı bilmeli organizasyonel gelişimden haberdar olmalıdır, işe giriş ve işten çıkış süreçlerinin hepsini kanunlar çerçevesinde biliyor olmalı, gerekirse yöneticilerini  veya patronlarını bu konuda uyaracak, hiç değilse bir avukat ile bu konuları konuşabilecek kadar iş kanunu, sosyal güvenlik kanunu gibi konusunda gerekli mevzuata hakim olmalıdır.

Bir insan kaynakları çalışanı, personelin oryantasyon sürecinden başlayıp, eğitim, kişisel ve teknik gelişim gibi personelin gelişimine ve bağlı olarak şirketin hedeflerine uygun programlar hazırlayabilecek kadar eğitimler, eğitmenler, danışman firmalar, yetkinlikler ve yetkinlikleri geliştirecek davranışlar hakkında bilgi sahibi olmalıdır.

Bir insan kaynakları çalışanı, çalışan ilişkileri, hakları, iş sağlığı ve güvenliği gerekiyorsa sendikal ilişkiler, performans değerlendirmeler, kariyer basamakları, terfi tayin, takdir, ödül sistemleri ve bu sistemlerin verimli olabilmesi için gerekli psikolojik süreçler ve kurum iletişimi, kurum kültürü, kurum iklimi gibi kavramları araştırmış, biliyor ve şirketin iç mekaniğine uygun programlar geliştiriyor veya geliştirilmesine ön ayak olacak kadar bilgiye sahip olmalı

Bir insan kaynakları çalışanı, ücretlendirme, ücret sistemleri, prim sistemleri, ücret derecelendirmeleri, yan haklar, sosyal haklar gibi çalışanların maddi olarak besleyecek tüm süreçler ile ilgili somut araştırmalar ve iyileştirmeler yapabiliyor olmalı, sistemler kurabilmelidir.

Bir insan kaynakları çalışanı, dokümantasyon sistemi, yazılım süreçleri ve tasarımında aktif rol alabilmeli, gerekli sistem kurulumlarının analizlerini yapabilmeli, oluşturulmak istenen sistemden beklentilerini netleştirebilmeli, insan kaynakları için kurulacak sistemlerin verimli kullanımını sağlayabilmelidir.

Bir insan kaynakları çalışanı, çalışanlarının koçluk ve mentörlük ihtiyaçlarını karşılayabilmeli, bu tür programları oluşturabilecek danışmanlar ile programları geliştirebilmeli ve takibini ve sürdürülebilirliğini sağlayabilmelidir.

Yani kısacası bir insan kaynakları çalışanı olarak tüm bu süreçlerden birinden sorumlu olabilir, hayatınızı o sürece adayabilirsiniz. Fakat eğer iyi bir insan kaynakları yöneticisi olmak istiyorsanız, öncelikle tüm bu süreçlerde yaşanan tıkanmalarda çözüm noktası olabilecek, karar verebilecek ve sorumluluk alabilecek kadar süreçlerin her birini iyi biliyor olmalısınız.

Bu da sadece koç veya mentör, sadece sistem geliştirici, sadece işe alımcı, sadece eğitimci ya da sadece organizasyonel gelişimde uzmanlaşarak yapılabilecek bir şey değildir. Bu nedenle özellikle bu mesleğe henüz yeni gönül vermiş arkadaşlarımızın, “beni ilgilendirmez” diyerek, insan kaynaklarının bu saydığım süreçlerinden herhangi birine sırt çevirmeden, her biri ile ilgili olarak mutlaka kendilerini geliştirmelerini tavsiye ederim.

Belki de, sadece işe alım, sadece eğitim, sadece  özlük birimlerinde çalışıyor ve bu konularda uzmanlaşmak istiyor da olabilirsiniz, ileride yöneticiliği hayal etmiyorsunuzdur, o halde; dişlinin herhangi bir yerindeyken, çarkın nasıl döndüğünü öğrenmeniz, o dişliyi çalıştıran diğer dişlilerin çalışma şekillerini öğrenmeniz sizi kendi dişlinizi döndürürken daha rahat ettirecek, kendinize resmin büyük kısmında yaptığınız işin değerini ölçmek için bir fırsat vermiş olacaksınız.

Share Button